Trefin – Pembrokeshire Coast National Park

With tranquil trails, rugged coastal scenery and ancient sites of biblical importance, this short walk squeezes a lot of interest into its 3.8 miles (6km). Highlights along the way include Carreg Samson, a Neolithic burial chamber thought to date back to 3000 BC, and the ruins of Aberfelin Mill, subject of Welsh language poet Crwys’ work ‘Melin Trefin’.

You start in Trefin, which can be accessed by the 413 bus or the seasonal Strumble Shuttle 404 service. There’s also parking in the village. Leave Trefin by following the road northwest, before taking a left and following the path to Carreg Samson.

The burial chamber occupies a grand position on the farmland above Aber Castle, with views out to the glistening Irish Sea. Its huge capstone perches on three of the seven upright stones and the legend goes that the biblical Samson placed it into this position using nothing but his little finger.

You soon join the coast path and enjoy some quintessential Pembrokeshire scenery, with dramatic cliffs, secluded beaches and the spectacle of a natural rock arch near Pen-Castell Coch.

All too soon, the coastal stretch is at an end but there’s more to see yet. The ruins of Aberfelin Mill, which last operated in 1918, hark back to the region’s former wheat and barley industry. After the watermill, you follow the road back into the village, where the Ship Inn awaits with good food and refreshments.

-------------------------------------

Mae’r daith gerdded byr yma o 3.8 milltir (6km) yn llawn diddordeb, gyda’i llwybrau heddychlon, golygfeydd arfordirol garw a safleoedd hynafol o bwysigrwydd Beiblaidd. Uchafbwyntiau’r daith yma ydy Carreg Samson, sef siambr gladdu neolithig y credir iddi dyddio'n ôl i 3000 CC. Ac hefyd adfeilion y felin yn Aberfelin, sy’n destun i gerdd enwog or enw ‘Melin Trefin’ gan y bardd Cymraeg Crwys. 

Gellir cyrraedd dechrau’r daith yn Nhrefin ar fws rhif 413 neu ar y gwasanaeth bws tymhorol Gwibiwr Strwmbl 404. Hefyd, mae llefydd i barcio yn y pentref. Gadewch Drefin gan ddilyn y ffordd i’r gogledd orllewin, cyn cymryd y chwith a dilyn y llwybr at Garreg Samson. 

Mae’r siambr gladdu mewn man ardderchog ar y tir ffermio uwchben Castell Aber, gyda golygfeydd tuagat Fôr Iwerydd. Mae’r capfaen enfawr yn eistedd ar ben tair o’r saith carreg talsyth ac yn ôl y chwedl, Samson y Beibl osododd y cerrig yma gan ddefnyddio ei fys bach. 

Yn fuan, byddwch yn ymuno ar llwybr yr arfordir. Mwynhewch olygfeydd clasurol Sir Benfro, gyda chlogwyni dramatig, traethau diarffordd ac arch fwa anhygoel yn agos i Pen-Castell Coch. 

Yn rhy fuan o lawer, mae’r daith arfordirol yn dod i ben, ond mae yna lawer mwy i’w weld. Mae adfeilion y Melin Trefin, a gaewyd yn 1918, yn dangos hanes diwydiant gwenith a barlys yr ardal. Ar ôl y felin ddŵr, byddwch yn dilyn y ffordd yn ôl i’r pentref, lle mae’r Ship Inn yn gwahodd gyda bwyd blasus a diodydd.